विकट जिल्ला मनाङको सदरमुकाम चामेमा पक्की पुल नहुँदा आवागमनका लागि काठे पुल निर्माण गरिएको छ। जिल्लाको मुटु मानिएको चामेमा आवतजावत सहज बनाउने उद्देश्यले चामे गाउँपालिका र स्थानीय युवाको सहयोगमा काठेपुल निर्माण गरिएको हो।
सडक विस्तार भइरहेको अवस्थामा चामेका चार ठाउँमा काठेपुल निर्माण गरी सञ्चालन भइरहेका छन्। दीर्घकालीन हुने गरी पक्की पुल नहुँदा बर्खा लाग्ने समयमा अझ जोखिम बढ्ने स्थानीय बताउँछन्। चामे १ तिमाङस्थित तिमाङखोलामा, चामे २ स्थित स्यार्कुखोला, चामे ४ स्थित दुईवटा घट्टेखोलामा काठेपुलबाट मात्रै आवतजावत गर्न सकिन्छ।
चामे गाउँपालिकाका अध्यक्ष लोकेन्द्रबहादुर घलेले बेसीँसहर चामे सडक आयोजनासँग पटकपटक समन्वय गर्दा पनि दीर्घकालीन रूपमा पक्की पुल निर्माण हुन नसकेको बताए। उनले भने, ‘बर्खा लागेको छ। यससँगै काठका पुल बाढीले बगाउँछ। आवतजावत नै रोकिने र समस्या फेरि दोहोरिने छ। एउटा काठेपुल निर्माणका लागि बर्सेनि पाँच-सात लाख लाग्छ, अन्य ठाउँमा उपयोग हुने बजेट काठेपुललाई छुट्याउन बाध्य छौँ।’
आयमूलक क्षेत्रमा लगानी गर्नुको सट्टा काठेपुल निर्माणमा खर्चनुपर्ने बाध्यता रहेको अध्यक्ष घलेले बताए। सडक निर्माण आयोजना, संघीय तथा प्रदेश सरकारसँग छलफल गर्दा पनि यहाँ पुल निर्माण गर्न नसक्दा आम नागरिकको गुनासो पूरा गर्न नसकिएको उनको भनाइ छ।
मनाङ पर्यटकीय क्षेत्र भएकाले मेरुदण्डका रूपमा रहेको यस सडकमा काठेपुल मात्र हुँदा सवारीसाधन तथा स्थानीयलाई आवतजावतमा समस्या हुँदै आएको छ। जिल्लाको मुख्य सडकमा मात्र नौवटा काठेपुलको यात्रा गरेर माथिल्लो मनाङका तिलिचो ताल, थोराङ्ला भञ्ज्याङ पार गर्नुपर्ने बाध्यता रहेको स्थनीय बताउँछन्। बाढी आउँदा झनै सास्ती हुने गरेको उनीहरुको भनाइ छ।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी सुवासकुमार लामिछानेले सडक आयोजनासँग पुल निर्माणका विषयमा छलफल भइरहेको बताए। पर्यटकीय क्षेत्रमै पुलको अभाव हुँदा हुने जोखिमलाई मध्यनजर गरी पुल निर्माणलाई प्राथमिकतामा राख्न आग्रह गरिएको उनले बताए।
प्रजिअ लामिछानेले भने, ‘सधैं काठेपुल सञ्चालन गर्न सम्भव छैन, हामीले सडक आयोजना कार्यलयसँग बोलाएर छलफल गर्यौं, तर काम भएको देखिँदैन। काठेपुल पनि जीर्ण हुँदै गएका छन्, केही ठाउँमा धान्न नसक्ने भएपछि खोलाबाट नै तर्नुपर्ने अवस्था आएको छ।’ पक्की पुल नहुँदा काठेपुलको यात्रा जोखिम बन्दै गएकाले सरकारको ध्यान पुग्नुपर्नेमा उनले जोड दिए।
जिल्लाका काठेपुल हटाउने गरी पक्की पुल निर्माण गर्न विस्तृत परियोजना प्रतिवेदन (डिपिआर) का लागि सम्झौता भएको डुम्रे–बेसीँसहर–चामे आयोजना कार्यालयका सबइन्जिनियर सुमन अधिकारीले जानकारी दिए। ‘डिपिआर गर्न मात्रै सम्झौता भएको छ। बजेट अभाव अझै उस्तै छ’, उनले भने।
अधिकारीका अनुसार यस सडक खण्डअन्तर्गत १५ वटा पुल निर्माणका लागि डिपिआर भएको र बजेट प्राप्त भएपछि बोलपत्र आह्वान गरी काम हुने छ। बोलपत्र आह्वान हुनासाथ निर्माण थालिने योजना रहेको उनले बताए।
जिल्लाका विभिन्न क्षेत्रबाट आउने यात्रु, पर्यटक तथा सवारीसाधन पक्की पुल नहुँदा काठेपुलका भरमा सञ्चालित छन्। बर्खामा काठेपुलबाट आवतजावत गर्दा थप समस्या र जोखिम हुँदै आएको स्थानीय बताउँछन्। –रासस
