काठमाडौं। प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहले प्रहरी निरीक्षकहरूलाई राजनीतिक दबाब र व्यक्तिगत स्वार्थबाट टाढा रहेर निष्पक्ष रूपमा अपराध अनुसन्धान गर्न निर्देशन दिएका छन्।
उनले बदलिँदो अपराधको स्वरूपअनुसार सूचना प्रविधिको उपयोग गर्दै अनुसन्धानलाई वैज्ञानिक, प्रमाणमुखी र प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्। सोमबार राष्ट्रिय प्रहरी प्रशिक्षण प्रतिष्ठानमा आयोजित प्रहरी निरीक्षक आधारभूत तालिमको १८४औँ समूहको दीक्षान्त समारोहलाई सम्बोधन गर्दै प्रधानमन्त्री शाहले कानूनको शासन कायम गर्नु प्रहरीको प्रमुख दायित्व भएको बताए। उनले प्रहरी सङ्गठनको गरिमा र जनविश्वास कायम राख्न इमानदारी, अनुशासन, नैतिकता र जवाफदेहितालाई प्राथमिकतामा राख्नुपर्ने उल्लेख गरे।
करिब १६ महिना लामो कठिन तालिम पूरा गरी कार्यक्षेत्रमा प्रवेश गर्न लागेका प्रहरी अधिकृतहरूलाई बधाई दिँदै प्रधानमन्त्री शाहले तालिमबाट प्राप्त ज्ञान र सीपलाई व्यवहारमा उतार्न आग्रह गरे। उनका अनुसार प्रहरी अधिकृतहरूले संविधान, प्रचलित कानून र नियमको पूर्ण पालना गर्दै जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुपर्छ।
राजनीतिक दबाबमा नपरी काम गर्न निर्देशन
प्रधानमन्त्री शाहले प्रहरी अधिकृतहरूलाई कुनै पनि प्रकारको अनुचित दबाब वा प्रभावमा नपरी निष्पक्ष रूपमा काम गर्न निर्देशन दिएका छन्। व्यक्तिगत स्वार्थ र सङ्गठनको निर्धारित मर्यादाविपरीतका गतिविधिबाट टाढा रहनुपर्ने उल्लेख गर्दै उनले प्रहरीको कार्यसम्पादनमा व्यावसायिकता र नैतिकता महत्त्वपूर्ण हुने बताए।
प्रहरीले कानून कार्यान्वयन गर्दा कसैप्रति पक्षपात नगरी निष्पक्षता कायम गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो। अपराध अनुसन्धान तथा शान्ति सुरक्षा कायम गर्ने काममा अनुचित प्रभाव पर्न नदिन प्रहरी अधिकारीहरू सचेत र जिम्मेवार हुनुपर्नेमा उनले जोड दिए। प्रधानमन्त्री शाहले नागरिकको जिउधनको सुरक्षा गर्नु, समाजमा शान्ति सुव्यवस्था कायम गर्नु र अपराध नियन्त्रण गर्नु नेपाल प्रहरीको महत्त्वपूर्ण जिम्मेवारी भएको उल्लेख गरे। यी जिम्मेवारी पूरा गर्ने क्रममा कुनै पनि प्रकारको सम्झौता नगर्न उनले प्रहरी अधिकृतहरूलाई आग्रह गरे।
अपराध अनुसन्धानमा प्रविधिको प्रयोग गर्नुपर्ने
बदलिँदो समयसँगै अपराधको प्रकृति पनि परिवर्तन हुँदै गएकाले प्रहरी अनुसन्धानलाई आधुनिक र प्रविधिमैत्री बनाउनुपर्ने प्रधानमन्त्री शाहको भनाइ थियो। अपराध अनुसन्धानलाई प्रभावकारी बनाउन सूचना प्रविधिको उचित प्रयोगसँगै वैज्ञानिक विधि र प्रमाणमा आधारित अनुसन्धान प्रणाली अवलम्बन गर्न उनले निर्देशन दिए।
उनले तालिमबाट प्राप्त ज्ञान, सीप र क्षमतालाई कार्यक्षेत्रमा उपयोग गर्दै अनुसन्धानलाई थप विश्वसनीय बनाउनुपर्ने बताए। प्रविधिको सही प्रयोगले अपराधको पहिचान, प्रमाण सङ्कलन तथा अनुसन्धान प्रक्रियालाई प्रभावकारी बनाउन सहयोग पुग्ने उनको भनाइ थियो।
प्रहरी सङ्गठनलाई आवश्यक पर्ने स्रोतसाधन उपलब्ध गराउन सरकार प्रतिबद्ध रहेको पनि प्रधानमन्त्री शाहले स्पष्ट पारे। अनुसन्धानलाई आधुनिक र प्रभावकारी बनाउन आवश्यक प्रविधि तथा साधनको व्यवस्था गर्दै प्रहरीको कार्यक्षमता अभिवृद्धि गर्न सरकार तयार रहेको उनले बताए।
इमानदारी र अनुशासनलाई प्राथमिकता दिन आग्रह
दीक्षान्त समारोहमा प्रधानमन्त्री शाहले प्रहरी सेवामा नैतिकता, निष्ठा, इमानदारी, अनुशासन र जवाफदेहितालाई कार्यसम्पादनको आधार बनाउनुपर्नेमा जोड दिए। प्रहरी अधिकृतहरूले नागरिकको विश्वास जित्ने गरी आफ्नो जिम्मेवारी निर्वाह गर्नुपर्ने उनको भनाइ थियो। उनले तालिमका क्रममा हासिल गरेका ज्ञान र सीपलाई व्यवहारमा लागू गर्दै पेशागत मर्यादा कायम राख्न प्रशिक्षार्थीहरूलाई आग्रह गरे। कानूनको पालना गराउने निकायका अधिकारी स्वयं पनि कानूनप्रति जिम्मेवार र जवाफदेही हुनुपर्ने सन्देश उनले दिएका थिए।
कार्यक्रममा प्रहरी नेतृत्व तथा प्रशिक्षार्थीका अभिभावकहरूको उपस्थिति रहेको थियो। आधारभूत तालिम पूरा गरेका प्रहरी निरीक्षकहरू अब देशका विभिन्न क्षेत्रमा खटिएर प्रहरी सेवामा योगदान पु¥याउनेछन्। प्रधानमन्त्री शाहको निर्देशनले प्रहरी अधिकृतहरूलाई निष्पक्ष, व्यावसायिक र प्रविधिमैत्री अनुसन्धानमा केन्द्रित हुनुपर्ने सन्देश दिएको छ। राजनीतिक तथा व्यक्तिगत प्रभावबाट मुक्त रही कानूनअनुसार काम गर्नु र नागरिकको सुरक्षालाई प्राथमिकतामा राख्नु प्रहरी सेवाको मुख्य आधार हुनुपर्नेमा उनले जोड दिएका छन्।