राष्ट्रिय सभा निर्वाचनका लागि आज मतदानः कर्णालीमा कसको कति मतभार ?

आज राष्ट्रिय सभाको निर्वाचन हुँदैछ । गाउाँलिकाका अध्यक्ष, उपाध्यक्ष, नगरपालिकामा प्रमुख, उपप्रमुख र प्रदेश सभा सदस्य मतदाता हुने यो निर्वाचनको मतदान समय आज बिहान ९ बजेदेखि दिउँसो ३ बजेसम्मलाई तोकिएको छ । राष्ट्रिय सभा सदस्य निर्वाचनको प्रक्रिया गएको पुस १७ गतेदेखि नै सुरु भएको थियो । पुस २३ गते विभिन्न दलबाट उम्मेदवारहरुले मनोनयन दर्ता गराएका छन् ।
आगामी फागुन २० गतेदेखि १९ जना राष्ट्रिय सभा सदस्यको कार्यकाल सकिँदैछ । त्यसमध्ये एक जना राष्ट्रपतिबाट मनोनित सांसद छन् । बाँकी १८ पदका लागि निर्वाचन हुन लागेको हो । २०७६ फागुनमा निर्वाचित भएर आएका राष्ट्रिय सभा सदस्यहरु विदा हुन लागेका हुन् । राष्ट्रिय सभामा एक तिहाइ सदस्यका लागि प्रत्येक दुई÷दुई वर्षमा निर्वाचन हुन्छ ।
आगामी फागुनमा बिदा हुनेहरुमा नेकपा एमालेका इन्दिरा देवी गौतम, गोपाल भट्टराई, तुलसाकुमारी दाहाल, देवेन्द्र दाहाल, भगवती न्यौपाने, विमला घिमिरे, शारदा देवी भट्ट र सुमित्रा बीसी छन् । साविक नेकपा माओवादी केन्द्रका गोपीबहादुर सार्की अछामी, गंगाकुमारी बेलवासे, जगप्रसाद शर्मा, तारामान स्वाँर, नारायणकाजी श्रेष्ठ, मायाप्रसाद शर्मा र राधेश्याम पासवान छन् । साविक नेकपा (एकीकृत समाजवदी) का बेदुराम भुसाल, वामदेव गौतम, जनता समाजवादी पार्टी नेपालका मृगेन्द्रकुमार सिंह यादव र लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीका शेखरकुमार सिंहको कार्यकाल पनि आगामी फागुनमा सकिँदैछ ।
निर्वाचनबाट चुनिने राष्ट्रिय सभाका १८ सदस्यका लागि देशभरबाट ४४ जनाको उम्मेदवारी परेको छ । कोशीमा महिला क्लस्टरका लागि २, दलित क्लस्टरका लागि २, अन्य क्लस्टरका लागि १ जना गरी ५ जना उम्मेदवार छन् । मधेश प्रदेशबाट महिला र दलित क्लस्टरका लागि ३÷३ जना, अपांगता भएका व्यक्ति वा अल्पसंख्यक समुदायको क्लस्टरका लागि ३ र अन्य क्लस्टरका लागि २ जना गरी ११ जना उम्मेदवार छन् ।
बाग्मती प्रदेशबाट महिला र अन्य क्लस्टरका लागि ३÷३ जना गरी जम्मा ६ जनाको उम्मेदवारी परेको छ । गण्डकी प्रदेशबाट महिला र अन्य क्लस्टरका लागि ३÷३ जना गरी जम्मा ६ जनाको उम्मेदवारी परेको छ । लुम्बिनी प्रदेशबाट महिला क्लस्टरका लागि ३, अपांगता भएका व्यक्ति वा अल्पसंख्यक क्लस्टरका लागि २ र अन्य क्लस्टरका लागि ३ जना गरी जम्मा ८ जनाको उम्मेदवारी परेको छ । कर्णाली प्देशबाट महिला र अन्य क्लस्टरका लागि २÷२ जना गरी ४ र सुदूरपश्चिम प्रदेशबाट महिला र अन्य क्लस्टरका लागि २÷२ जना गरी ४ जनाको उम्मेदवारी परेको हो ।
राष्ट्रिय सभा निर्वाचनका लागि देशभर ४६ हजार ९२५ जम्मा मतभार छ । जसमध्ये कोशीमा १० हजार १३५, बाग्मतीमा १० हजार ३५२, गण्डकीमा ६ हजार ४१०, लुम्बिनीमा ८ हजार ७५३, कर्णालीमा ५ हजार १२२, मधेशमा १० हजार ८३९, सूदूरपश्चिममा ६ हजार १५३ मतभार रहेको छ ।
कर्णालीमा कसको कति मत ?
आज मतदान हुन लागेको राष्ट्रिय सभा निर्वाचनका लागि कर्णाली प्रदेशमा चार जना उम्मेदवार छन् । महिला क्लस्टरका लागि नेकपा एमालेबाट मिनासिंह रखाल र अन्य क्लस्टरका लागि नेपाली काँग्रेसका ललितजंग शाही उम्मेदवार छन् । नेपाली कम्युनिष्ट पार्टीबाट महिला क्लस्टरका लागि अञ्जु महतारा र अन्य क्लस्टरका लागि बुद्धिप्रसाद शर्मा उम्मेदवार छन् ।
२०७६ माघमा तत्कालीन नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)बाट अन्यतर्फ निर्वाचित भएका जाजरकोटका मायाप्रसाद शर्मा र महिलातर्फ निर्वाचित भएकी सुर्खेतकी सुमित्रा बिसीको कार्यकाल सकिँदैछ ।
नेपाली काँग्रेस र नेकपा एमाले पूर्वसहमति अनुसार गठबन्धन गरी राष्ट्रिय सभा निर्वाचनमा होमिएका छन् । सोही अनुसार कार्णालीमा पनि दुई वटै क्लस्टर भागबण्डा गरी यी दुई दलले आफ्ना उम्मेदवार उठाएका छन् । अन्तिम चरणमा गठबन्धन गर्न नचाहेको नेपाली कम्युनिष्ट पार्टीले आफ्नो तर्फबाट कर्णालीमा दुईटा क्लस्टरमा उम्मेदवार उठाएको छ ।
कर्णालीमा राष्ट्रियसभा निर्वाचनका लागि १९८ कुल मतदाता संख्या छ । प्रदेशसभाका ४० जना सदस्य छन् भने ७९ वटा स्थानीय तहका प्रमुख, उपप्रमुख तथा अध्यक्ष र उपाध्यक्षको संख्या १५८ छ । प्रदेशसभा सदस्यको मतभार एक जना बराबर ५३ हो भने स्थानीय तहका जनप्रनिधिको मतभार १९ हो । जसअनुसार प्रदेशसभा सदस्यहरुको कुल मतभार २ हजार १२० हुन्छ भने स्थानीय तहका जनप्रनिधितिको मतभार ३ हजार २ हुन्छ । दुवै तहका मतदाताहरुको कुल मतभार संख्या ५ हजार १२२ छ ।
जसमध्ये कर्णालीमा नेपाली काँग्रेसको मतभार सबैभन्दा बढी छ । काँग्रेसको कुल मतभार कर्णालीमा १ हजार ८५३ छ । त्यसपछि दोस्रोमा साविक माओवादीको १ हजार ६०१ मतभार छ । नेकपा एमालेको मतभार कर्णालीमा १ हजार १९५ छ । साविक नेकपा (एस) को कुल मतभार कर्णालीमा २४३ छ । यस्तै एक जना प्रदेश सभा सदस्य मात्र भएको राप्रपाको मतभार ५३ र स्वतन्त्रबाट जनप्रतिनिधि बनेकाहरुबाट १६७ मतभार छ ।
गठबन्धन गरेका काँग्रेस–एमालेको यो राष्ट्रिय सभा निर्वाचनका लागि कर्णालीमा जम्मा मतभार ३ हजार ४५४ हुन्छ । जसले कर्णालीबाट काँग्रेस र एमाले गठबन्धन उम्मेदवार चुनिने पक्का भएको छ । स्वतन्त्र जनप्रतिनिधिको मतभारमध्ये पनि केही गठबन्धनलाइ जाने देखिन्छ ।
संयुक्त उम्मेदवार जिताउन अपिल
नेकपा (एमाले) कर्णाली प्रदेशसभा संसदीय दलले आगामी राष्ट्रिय सभा निर्वाचनमा नेकपा (एमाले) र नेपाली कांग्रेसका संयुक्त उम्मेदवारलाई विजयी बनाउन अपिल गरेको छ । शनिबार कर्णाली प्रदेशसभा भवनमा बसेको नेकपा (एमाले) कर्णाली प्रदेशसभा संसदीय दलको बैठकले राष्ट्रियसभा निर्वाचनमा महिलातर्फ मीनासिंह रखाल र अन्यतर्फ ललितजंग शाहीलाई मतदान गरी विजयी बनाउन सबै अपिल गर्ने निर्णय गरेको हो ।
दलका नेता एवं कर्णाली प्रदेश सरकारका माननीय मुख्यमन्त्री यामलाल कँडेलको अध्यक्षतामा सम्पन्न बैठकले नेकपा (एमाले) को एघारौँ महाधिवेशनबाट मुख्यमन्त्री कँडेल केन्द्रीय सचिव पदमा निर्वाचित भएकोमा हार्दिक बधाई तथा सफल कार्यकालको शुभकामना व्यक्त गरेको छ । त्यसैगरी, बैठकले माघ १८ गतेदेखि सुरु हुने कर्णाली प्रदेशसभाको सातौँ अधिवेशनमा संसदीय दलका सबै सदस्यहरु सक्रिय रुपमा सहभागी भई प्रभावकारी भूमिका निर्वाह गर्ने निर्णय समेत गरेको छ ।